TIG-lasser met pijpverbindingen en lasproefstukken op een werkbank.
Feitjes & Weetjes

Combi-lascertificaat 141: welk bereik past bij je werk?

Met een combi-lascertificaat 141 stem je TIG-lasproeven af op je werk. Vergelijk drie opzetten en ontdek waarop je het bereik controleert.

Gepubliceerd Circa 4 minuten leestijd
Je werk bepaalt het bereik

Wat levert een combi-lascertificaat 141 op?

Met een combi-lascertificaat 141 stem je verschillende proefstukken op elkaar af. Het doel is een bruikbaar bereik voor je werkzaamheden, bijvoorbeeld wanneer je zowel kleine als grotere pijpen last.

Hieronder zie je drie proefopzetten van Sombroek W.E. voor TIG-lassen, proces 141. Elke opzet bevat een aanvullende hoeklasproef op 10 mm in positie PB.

Je combineert hierbij proefstukken binnen hetzelfde lasproces. De naam combi betekent dus niet automatisch dat je ook voor andere lasprocessen of normsystemen bent gekwalificeerd.

Vijf metalen pijpen met verschillende diameters op een werkbank, met gelaste verbindingen erachter.
Vergelijk de benodigde diameters met de opgegeven proefopzetten.

Drie proefopzetten naast elkaar

Combinatie 1

Kleine diameter meenemen

Ø12 × 1 mm
+ Ø48,3 × 10 mm

Voor werk met kleine pijpen én grotere diameters. Laat ook de aansluiting tussen de afzonderlijke bereiken controleren.

Combinatie 2 · staal

Een andere ondergrens

Ø16 × 1,5 mm
+ Ø48,3 × 10 mm

Voor opdrachten waarin de kleinere pijpmaat 16 mm relevant is. Vergelijk de volledige kwalificatie met de productiematen.

Variant met één pijpproef

Zonder de kleine pijpproef

Ø48,3 × 10 mm
+ aanvullende hoeklasproef

Voor werk waarvoor de grotere pijpproef volstaat. Controleer of het bereik ook je kleinste productiemaat dekt.

Proefstukmaat is niet hetzelfde als kwalificatiebereik. De maten hierboven zijn buitendiameter × wanddikte. Laat het bereik per proefstuk vastleggen en controleer of de gecombineerde bereiken aansluiten. Alleen de kleinste en grootste maat vergelijken is onvoldoende.

Welke kleine diameter heb je echt nodig?

Een kleinere pijpproef is vooral interessant wanneer je dat onderste deel van het bereik in de praktijk gebruikt. Vergelijk de voorbeelden dus met je opdrachten, in plaats van automatisch de ruimste combinatie te kiezen.

Maak een lijst van de diameters en diktes uit je opdrachten. Laat vervolgens per maat beoordelen welke proef die afdekt. Zo zie je of een kleine pijpproef nodig is en of er een gat tussen de afzonderlijke bereiken zit.

Lees verder dan de afmetingen

Een breed bereik is niet onbeperkt

Bij het beoordelen van een combi-lascertificaat 141 tellen meer gegevens mee dan diameter en dikte. Kijk ook naar toevoegmateriaal, uitvoering, lasposities en de eisen van de opdrachtgever.

De proefstukmaat en het kwalificatiebereik zijn bovendien verschillende gegevens. Bij stompe lassen is de neergesmolten lasmetaaldikte relevant voor het diktebereik. Neem daarom de volledige kwalificatie erbij.

TIG-lasser die met een lastoorts en toevoegstaaf een naad tussen twee pijpdelen last.
Controleer naast de afmetingen ook de andere kwalificatievariabelen.

H-L045: controleer de vastgelegde posities

Bij de proefopzetten wordt H-L045 genoemd. Behandel die aanduiding niet als een onbeperkte toestemming voor iedere productiepositie. Controleer welke posities daadwerkelijk binnen de kwalificatie vallen.

Lees ook de hoeklasdekking afzonderlijk. Het materiaaldiktebereik op je certificaat is niet hetzelfde als de a-maat van een hoeklas. Bij twijfel bespreek je het onderscheid met de beoordelaar.

Bereid je combi-lascertificaat 141 gericht voor

  1. Verzamel afmetingen: welke diameters en diktes kom je tegen?
  2. Noteer de uitvoering: welke processen, toevoegmaterialen en posities zijn nodig?
  3. Neem hoeklassen mee: horen die bij dezelfde werkzaamheden?
  4. Bespreek de proef: welk bereik levert de gekozen combinatie aantoonbaar op?

Met dat overzicht kan Sombroek W.E. je vraag over ISO 9606-certificaten gericht bespreken. Bewaak vervolgens ook de geldigheid van je lascertificaat.

Vragen over gecombineerde kwalificaties

Is een combi-certificaat geschikt voor ieder materiaal?

Dat kun je niet alleen uit de afmetingen afleiden. Laat de volledige certificaatgegevens beoordelen voordat je de combinatie voor een bepaald materiaal inzet.

Heb ik altijd twee pijpproeven nodig?

Nee. Er is ook een variant met alleen Ø48,3 × 10 mm en een aanvullende hoeklasproef. Of dat aansluit, hangt af van het benodigde bereik.

Kan ik op basis van de kaarten een opdracht aannemen?

Niet zonder de overige voorwaarden te controleren. De kaarten tonen proefopzetten, geen volledig beoordeelde kwalificatiebereiken. Het afgegeven certificaat en de projecteisen blijven bepalend.

Sombroek Welding Engineering Marnix Sombroek van Sombroek W.E.
Geschreven door

Marnix Sombroek

Specialist in lascoördinatie, lasinspectie en lasserkwalificaties

  • IWT
  • IWI-C
  • VT-3

Marnix is je aanspreekpunt bij Sombroek W.E. voor vragen over lastechniek, inspectie en kwalificaties. In dit artikel maakt hij de verbinding tussen normeisen en de keuzes die je in de werkplaats maakt. Bespreek voor advies over jouw situatie altijd je werkzaamheden, certificaat en projecteisen.

Gepubliceerd
Laatst aangepast

Bronnen en verantwoording

De proefstukmaten en proefposities komen uit de praktijkinformatie “Wist je dat” van Sombroek W.E. Voor het kwalificatiebereik zijn de toepasselijke norm en het afgegeven certificaat bepalend.

  1. NEN-EN-ISO 9606-1:2017.
  2. TWI: kwalificatievariabelen en lasmetaaldikte.
  3. Sombroek W.E.: LAS-ID en digitaal certificaatbeheer.

Deze uitleg is geen individueel kwalificatiebewijs. Je afgegeven certificaat, de toepasselijke normeditie en de projecteisen zijn bepalend.

De vermelde specialismen en kwalificaties sluiten aan op de bedrijfsinformatie van Sombroek W.E. Bronlinks met ↗ openen in een nieuw tabblad.